Koelkast lekt water: oorzaken en oplossingen

Een plas water onder je koelkast of een natte groentelade: het is vervelend en kan schade veroorzaken aan je vloer. Gelukkig is een lekkende koelkast zelden een reden tot paniek. In de meeste gevallen kun je het probleem zelf oplossen met een paar eenvoudige handelingen. In dit artikel bespreken we de meest voorkomende oorzaken van een koelkast die lekt en leggen we stap voor stap uit hoe je het verhelpt.

Waarom lekt mijn koelkast?

Er zijn verschillende redenen waarom een koelkast water kan lekken. Soms zie je water onderin de koelkast bij de groentelade, soms staat er een plas water onder het apparaat en soms druppelt er water langs de achterkant. De oorzaak verschilt per situatie, maar de meest voorkomende boosdoeners zijn een verstopt afvoergaatje, een volle of verplaatste lekbak, condens door een slechte afdichting of een defect aan het koelsysteem.

Verstopt afvoergaatje

Hoe herken je het?

Je ziet water onderin de koelkast, meestal onder of rondom de groentelade. Soms vormt zich ook een laagje ijs tegen de achterwand van de koelkast.

Wat is de oorzaak?

Elke koelkast heeft een afvoergaatje aan de binnenkant, meestal achterin bij de achterwand. Condenswater dat zich vormt op de binnenwand loopt via dit gaatje naar een lekbak onder of achter de koelkast, waar het verdampt. Als het gaatje verstopt raakt door voedselresten, schimmel of ijs, kan het water niet wegstromen en verzamelt het zich onderin de koelkast.

Hoe los je het op?

Het schoonmaken van het afvoergaatje is eenvoudig:

• Haal de groentelade en eventuele onderste plank uit de koelkast zodat je goed bij het gaatje kunt.
• Gebruik een wattenstaafje of de prikker die bij sommige koelkasten wordt meegeleverd om voorzichtig in het gaatje te prikken en vuil te verwijderen.
• Spuit vervolgens met een spuit of pipet wat lauw water door het gaatje om de afvoer door te spoelen.
• Controleer of het water nu goed wegloopt. Zo ja, dan is het probleem verholpen.

Volle of verplaatste lekbak

Hoe herken je het?

Je vindt water onder de koelkast of aan de achterkant, maar de binnenkant is droog. Soms ruik je ook een onaangename geur.

Wat is de oorzaak?

Het condenswater dat via het afvoergaatje wegstroomt, komt terecht in een lekbak (ook wel opvangbak of condensbak) die onder of achter de koelkast zit. Normaal gesproken verdampt dit water door de warmte van de compressor. Als de lekbak scheef staat, beschadigd is of overloopt doordat het afvoergaatje lang verstopt was, loopt het water op de vloer.

Hoe los je het op?

Trek de koelkast voorzichtig naar voren en zoek de lekbak. Bij de meeste modellen zit deze onderaan de achterkant, boven of naast de compressor. Controleer of het bakje goed op zijn plek zit en niet beschadigd is. Maak het bakje schoon met een sopje en warm water. Is het bakje gebarsten? Dan kun je bij de fabrikant of een witgoedspeciaalzaak een vervangend exemplaar bestellen.

Veel condens in de koelkast

Hoe herken je het?

De binnenkant van de koelkast is vochtig, er zitten waterdruppels op de wanden of op producten en de koelkast voelt vochtiger aan dan normaal.

Wat is de oorzaak?

Condensvorming in een koelkast is normaal, maar teveel condens wijst op een probleem. Warme of vochtige lucht die de koelkast binnenkomt zorgt voor extra vocht. Dit gebeurt wanneer de deur vaak of lang open staat, de deurrubber niet goed afsluit of wanneer je warm voedsel in de koelkast zet. Ook een te laag ingestelde temperatuur kan extra condens veroorzaken.

Hoe los je het op?

• Controleer de deurrubber: sluit de deur op een vel papier. Als je het papier er makkelijk tussenuit kunt trekken, sluit de rubber niet goed meer. Reinig de rubber met een sopje of vervang hem als hij versleten is.
• Stel de temperatuur correct in: de ideale koelkasttemperatuur is 4 °C. Een te koude instelling (1 of 2 °C) vergroot de condensvorming.
• Laat voedsel afkoelen: zet geen warme pannen of schalen in de koelkast. Laat ze eerst afkoelen tot kamertemperatuur.
• Beperk het openen van de deur: hoe korter en minder vaak je de deur opent, hoe minder warme lucht er binnenkomt.

Koelkast lekt water aan de achterkant

Water aan de achterkant van de koelkast komt meestal van de lekbak die overloopt of niet goed op zijn plek zit. Controleer de lekbak zoals hierboven beschreven. Zie je geen lekbak maar wel een natte plek bij de slangen of leidingen? Dan kan een slangklem los zitten of de watertoevoerslang (bij koelkasten met ijsblokjesmaker of waterdispenser) lekken. Draai in dat geval de watertoevoer dicht en controleer de aansluitingen.

Koelkast lekt water aan de onderkant

Een plas water onder de koelkast kan meerdere oorzaken hebben. De meest voorkomende zijn een overlopende lekbak, een verstopt afvoergaatje waardoor water via de onderkant van de koelkast naar buiten sijpelt, of een watertoevoerslang die niet goed is aangesloten. Controleer eerst het afvoergaatje en de lekbak. Lost dat het probleem niet op, kijk dan of de koelkast waterpas staat. Een koelkast die scheef staat kan ervoor zorgen dat water naar de verkeerde kant loopt.

Koelkast lekt bruine of gele vloeistof

Bruine of gele vloeistof onder of achter de koelkast kan afkomstig zijn van een vuile lekbak waar zich schimmel en bacteriën in hebben opgehoopt. Verwijder de lekbak en maak deze grondig schoon. Lekt er een olieachtige vloeistof? Dan kan het gaan om koelvloeistof (of compressorolie) uit het koelsysteem. Dit wijst op een serieuzer probleem. Schakel in dat geval de koelkast uit en neem contact op met een monteur.

Is een lekkende koelkast gevaarlijk?

Water dat lekt door een verstopt afvoergaatje of een volle lekbak is niet gevaarlijk, maar kan wel schade veroorzaken aan je vloer of keukenkastjes. Lekt er koelvloeistof uit het systeem, dan is het verstandig om de koelkast uit te zetten en de ruimte te ventileren. Moderne koelkasten gebruiken koelmiddelen die in kleine hoeveelheden niet schadelijk zijn, maar het is wel een teken dat het apparaat professioneel gerepareerd of vervangen moet worden.

Hoe voorkom je dat je koelkast lekt?

• Maak het afvoergaatje regelmatig schoon: doe dit elke twee tot drie maanden om verstoppingen te voorkomen.
• Reinig de lekbak een paar keer per jaar: trek de koelkast voorzichtig naar voren, verwijder de bak en maak hem schoon met warm water en een beetje schoonmaakmiddel.
• Controleer de deurrubber: een goed afsluitende deurrubber voorkomt dat er te veel warme lucht in de koelkast komt.
• Zet de koelkast waterpas: een scheef staande koelkast zorgt ervoor dat water niet goed naar het afvoergaatje loopt.
• Laat de deur niet te lang open staan: dit beperkt de condensvorming en houdt de koelkast droog.

Wil je voorkomen dat dit soort problemen terugkomen? Zorg dan dat je je koelkast regelmatig een goede schoonmaakbeurt geeft. 

Wanneer moet je een monteur bellen?

In de meeste gevallen kun je een lekkende koelkast zelf verhelpen. Bel een monteur als je een olieachtige of onbekende vloeistof ziet lekken, als de koelkast na het schoonmaken van het afvoergaatje en de lekbak blijft lekken, als de achterwand van de koelkast dik bevroren raakt en niet meer ontdooit, of als de koelkast niet meer goed koelt. Dit kunnen tekenen zijn van een lek in het koelsysteem of een defecte thermostaat.

Nieuwe koelkast nodig? Bekijk het aanbod bij Welhof

Is de reparatie duurder dan de koelkast waard is, of is het tijd voor een nieuw model? Bekijk dan het uitgebreide koelkastassortiment. Van compacte tafelmodellen tot ruime Amerikaanse koelkasten: er is altijd een koelkast die past bij jouw keuken en budget.

Veelgestelde vragen over een lekkende koelkast

Waarom staat er water onderin mijn koelkast?

Dit komt bijna altijd door een verstopt afvoergaatje. Condenswater dat normaal via het gaatje wegstroomt, verzamelt zich onderin de koelkast, vaak onder de groentelade. Maak het afvoergaatje schoon met een wattenstaafje of prikker en spoel het door met lauw water.

Waar zit het afvoergaatje van mijn koelkast?

Het afvoergaatje zit aan de binnenkant van de koelkast, achterin tegen de achterwand, meestal net boven de groentelade. Bij sommige modellen zit er een klein gootje omheen. Haal de onderste lade en plank uit de koelkast om er goed bij te kunnen.

Is een lekkende koelkast gevaarlijk?

Waterlekken door een verstopt afvoergaatje of volle lekbak zijn niet gevaarlijk, maar kunnen wel vloerschade veroorzaken. Lekt er een olieachtige vloeistof, dan kan het gaan om koelvloeistof. Schakel de koelkast dan uit, ventileer de ruimte en bel een monteur.

Hoe maak ik de lekbak van mijn koelkast schoon?

Trek de koelkast voorzichtig van de muur. De lekbak zit meestal onderaan de achterkant, boven of naast de compressor. Schuif het bakje los, leeg het en reinig het met warm water en een beetje schoonmaakmiddel. Laat het drogen en schuif het terug op zijn plek.

Waarom is mijn koelkast zo vochtig van binnen?

Veel vocht in de koelkast wordt veroorzaakt door warme lucht die binnenkomt. Controleer of de deurrubber goed afsluit, zet geen warm eten in de koelkast en houd de deur zo kort mogelijk open. Stel de temperatuur in op circa 4 °C: een te koude instelling vergroot de condensvorming.

Wat betekent bruine vloeistof onder mijn koelkast?

Bruine vloeistof is meestal vuil water uit een lekbak die lang niet is schoongemaakt. Maak de lekbak grondig schoon. Is de vloeistof olieachtig, dan kan het om compressorolie of koelvloeistof gaan. Zet de koelkast in dat geval uit en schakel een monteur in.

Mijn vriezer lekt water. Wat moet ik doen?

Bij een vriezer die lekt is de oorzaak vaak een bevroren of verstopte afvoer, een defecte ontdooiverwarming of een deurrubber die niet goed afsluit. Controleer eerst of de afvoer vrij is en of de deur goed sluit. Lekt de vriezer ondanks deze controles nog steeds, schakel dan een monteur in.